（༡༩༩༣་ལོའི་ཟླ༤བའི་ཚེས༢༤ཉིན་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་དགུ་བའི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་བཞི་བའི་ཐོག་གྲོས་འཆམ་བྱུང་བ་དང་།༡༩༩༣ལོའི་ཟླ༧པའི་ཚེས༡༧ཉིན་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བརྒྱད་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་བཞི་བའི་སྟོང་ཆོག་མཆན་བཀོད་ཅིང་། ༢༠༠༩ལོའི་ཟླ་བའི་ཚེས་༢༣ཉིན་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་མི་དམངས་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པའི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་ལྔ་བའི་སྟེང་བཟོ་བཅོས་བྱས་ནས་གྲོས་འཆམ་བྱུང་བ་དང་། ༢༠༠༩ལོའི་ཟླ༧པའི་ཚེས༣༡་ཉིན་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མི་དམངས་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་བཅུ་བའི་སྟེང་ཆོག་མཆན་བཀོད་པ།） ལེའུ་དང་པོ།   སྤྱིའི་རྩ་འཛིན། དོན་ཚན་དང་པོ།རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཆ་དང་ཡི་གེ（གཤམ་ནས་ཚིག་བསྡུས་ཏེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཟེར་རྒྱུ）བཀོད་སྤྱོད་དང་གོང་དུ་སྤེལ་པར་འགན་སྲུང་དང་ཡར་སྐུལ་བྱེད་ཆེད། «ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས»དང་། «ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་རིགས་ས་ཁོངས་རང་སྐྱོང་བཅའ་ཁྲིམས» «མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་རང་སྐྱོང་སྲོལ་ཡིག»བཅའ་ཀྱི་འབྲེལ་ཡོད་གཏན་ཕབ་གཞིར་བཟུང་ཞིང་།རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་དོན་དངོས་དང་སྦྲེལ་ནས་སྲོལ་ཡིག་འདི་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན།

（2009年7月31日青海省第十一届人民代表大会常务委员会第十次会议通过） 第一章　总 则　　 第一条　为了保障和促进自治州藏语言文字(以下简称藏语文)的使用和发展,根据《中华人民共和国宪法》、《中华人民共和国民族区域自治法》、《中华人民共和国国家通用语言文字法》和《果洛藏族自治州自治条例》的有关规定,结合自治州的实际,制定本条例。　　 第二条　自治州的自治机关贯彻执行党和国家有关民族语言文字方面的方针政策和法律法规,坚持各民族语言文字平等的原则,依法保障各民族都有使用和发展自己的语言文字的自由,巩固和发展平等团结互助和谐的社会主义民族关系。　　 第三条　藏语文是自治州当地通用的语言文字,是实行区域自治的民族行使自治权的主要语言文字。　　自治州的自治机关、司法机关在执行职务的时候,通用藏汉两种语言文字,同时使用藏汉两种语言文字的,可以以藏语文为主。　　

ཆེས་མཐོ་ཁྲིམས་ཁང་དང་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་གིས་ཁྲིམས་འགལ་གྱིས་གཏེར་བསྔོགས་པ་དང་། གཏོར་བརླག་རང་བཞིན་གྱིས་གཏེར་བསྔོགས་པའི་ཉེས་དོན་གྱོད་གཞི་ཐག་གཅོད་བྱེད་པར་ཁྲིམས་ལུགས་ལུང་འདྲེན་ཐད་ཀྱི་གནད་དོན་རེ་འགའི་གསེད་བཀྲོལ། (ཁྲིམས་གླེང་གིས་བསྒྱུར།) ༢༠༡༦་ལོའི་ཟླ་༩་པའི་ཚེས་༢༦་ཉིན་གྱིཆེས་མཐོ་མི་དམངས་ཁྲིམས་ཁང་གི་ཁྲིམས་བཤེར་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཐེངས་༡༦༩༤་ཡི་ཚོགས་འདུ་དང་། ༢༠༡༦་ལོའི་ཟླ་༡༡་པའི་ཚེས་༤་ཉིན་གྱི་ཆེས་མཐོ་མི་དམངས་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་གི་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པའི་ཞིབ་དཔྱོད་ཨུ་ཡོན་ཚོགས་འདུའི་ཐེངས་༥༧་པའི་ཚོགས་འདུའི་སྟེང་གྲོས་ཆོད་བྱུང་ཞིང་། ༢༠༡༦་ལོའི་ཟླ་༡་པའི་ཚེས་༡་ཉིན་ནས་བཟུང་ལག་བསྟར་བྱེད་པ། ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་བཅས་པ་ལྟར་ཁྲིམས་འགལ་གྱིས་གཏེར་བསྔོགས་པ་དང་གཏོར་བརླག་རང་བཞིན་གྱིས་གཏེར་བསྔོགས་པའི་ཉེས་བྱས་ལ་ཁྲིམས་ལྟར་ཆད་པ་གཅོད་ཆེད། ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཉེས་ཁྲིམས་དང་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཉེས་དོན་གཏུག་བཤེར་གྱི་ཁྲིམས་ཀྱི་འབྲེལ་ཡོད་གཏན་འཁེལ་ལ་གཞིར་བཟུང་སྟེ། འདིའི་ཐད་ཀྱི་ཉེས་དོན་གྱོད་རྩ་ཐག་གཅོད་བྱེད་སྐབས་ཁྲིམས་ལུགས་ལུང་འདྲེན་ཐད་ཀྱི་གནད་དོན་རེ་འགར་གསེལ་བཀྲོལ་བྱས་པ་གཤམ་གསལ་ལྟར།

作者： 周润年 法律是一定的经济基础所决定的统治阶级意志的体现，也是阶级社会特有的一种产物。西藏解放前的法典，除沿用了吐蕃王朝的王法和佛教的教法外，还参用了元朝的法律规范以及明清时期制定的法律。旧西藏不同历史时期计有数十种法典。例如吐蕃时期制定的《法律二十条》（khrims-yig-zhal-lce-nyi-shu-tham-pa）、《神教十善法》（lha-chos-dge-ba-bcu）、《人教十六净法》（mi-chos-gtsang-ma-bcu-drug）；元朝时期制定的《元朝法典》（yon-rgyal-rabs-kyi-khrims-srol）、《蒙古族的法典》（sog-povi-khrims-lugs）；明清时期制定的《十五法典》（khrims-yig-zhal-lce-bcu-lnag）、《十三法典》（khrims-yig-zhal-lce-bcu-gsum）、《十六法典》

དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་ནི་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་བརྟེན་ས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པས། ང་ཚོས་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་དང་འབྲེལ་བའི་གཤམ་གྱི་གནད་དོན་ལྔ་བོ་འདི་ ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གནད་དོན་དང་པོ་ནི། སོ་སོའི་རྩྭ་སའི་སྟེང་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུའི་ཐོན་ཁུངས་ཡོད་མཁན་གྱི་འབྲོག་པ་དག་གིས་རྩྭ་སའི་བདག་དབང་གཏན་ནས་གཞན་ལ་ཤོར་དུ་འཇུག་མི་ཉན་པར་ རང་གི་རྩྭ་སའི་བདག་དབང་ལ་རང་གིས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ།

﹙1986ལོའི་ཟླ4པའི་ཚེས12ཉིན་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་དྲུག་པའི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་བཞི་པའི་ཐོག་གྲོས་འཆམ་བྱུང་བ་དང་། 2006ལོའི་ཟླ6པའི་ཚེས29ཉིན་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་ཉེར་གཉིས་པའི་ཐོག་བཟོ་བཅོས་བྱས﹚ ལེའུ་དང་པོ། སྤྱིའི་རྩ་དོན། དོན་ཚན་དང་པོ། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ན་གཞོན་རྣམས་ཀྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོ་དང་ལེན་བྱེད་པའི་དབང་ཆར་འགན་སྲུང་དང་། འོས་འགན་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་པར་ཁག་ཐེག མི་རིགས་ཡོངས་ཀྱི་བྱང་ཚད་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བའི་ཆེད་དུ། རྩ་ཁྲིམས་དང་སློབ་གསོའི་སྐོར་གྱི་བཅའ་ཁྲིམས་གཞིར་བཟུང་སྟེ། བཅའ་ཁྲིམས་འདི་བཟོས་པ་ཡིན།

郑毅 摘要: 民族自治地方的变通权涉及《宪法》《民族区域自治法》《立法法》以及含有变通规定和补充规定授权条款的单行法，学界对该规范体系的逻辑解读颇显混乱。规范分析的结果表明，《宪法》第115条与《宪法》第116条为总分关系，《宪法》第116条对《民族区域自治法》第19条和《立法法》第75、98条（三）为授权关系，《民族区域自治法》第19条和《立法法》第75、98条（三）为配合关系，《宪法》第115条与《民族区域自治法》第20条为授权关系，《民族区域自治法》第19条和《民族区域自治法》第20条为并列分工关系，《民族区域自治法》第19条与单行法中变通规定和补充规定为部分重合关系，《民族区域自治法》第20条与单行法变通规定和补充规定间则为相对独立关系。 关键词: 自治条例 单行条例 变通执行 停止执行 变通规定 补充规定 规范结构

ད་ཡང་ལོ་རེར་ཐེངས་རེར་འཚོགས་ངེས་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཚོགས་འདུ་དེ་འཚོགས་བཞིན་པའི་སྒང་ཡིན། གཞུང་འབྲེལ་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ན་ཚོགས་འདུའི་སྐོར་གྱི་ཁྱབ་བསྒྲགས་དང་བརྒྱུད་བསྒྲགས་ཧ་ལས་པ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ནའང་། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཚོགས་ཆེན་ལ་དོ་སྣང་དང་རེ་ལྟོས་ཆེར་བྱེད་ཀྱིན་མེད། དེ་ནི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་འཐུས་མི་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་བར་ན་ཐུན་མོང་གི་མོས་མཐུན་མེད་པའི་མཚོན་རྟགས་ཤིག་རེད། དེས་ན་ད་རེས་ང་ཚོས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ལམ་ལུགས་དང་འཐུས་མིའི་བྱེད་ནུས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་དང་རྒྱུས་ལོན་ཅིག་བྱེད།